از گردشگری هوشمند تا نصب المانهای مرتبط با پسته و مس و توجه به هویت تاریخی و اصالت بافت سنتی در شهر رفسنجان
در محور چهارم نخستین همایش ملی حکمرانی خردمندانه توسعه پایدار شهری از گردشگری هوشمند تا نصب المانهای مرتبط با پسته و مس و توجه به هویت تاریخی و اصالت بافت سنتی در شهر رفسنجان مورد بررسی قرار گرفت.
- ۱۴۰۵/۰۷/۱۵
- لینک کوتاه
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی شهرداری رفسنجان، امروز چهارشنبه ۱۵ مهرماه از ساعت ۸ تا ۱۰:۳۰ در سالن شهید پرتوی دانشکده فنی دانشگاه ولیعصر رفسنجان در ادامه نخستین همایش ملی حکمرانی خردمندانه، توسعه پایدار شهری «مقالات پنلهای علمی در محور گردشگری، دیپلماسی شهری، تجارب بینالمللی و برند شهری» با حضور جمعی از مدیران شهری، پژوهشگران و اساتید دانشگاه تهران و اساتید و پژوهشگران دیگر دانشگاههای مطرح کشور ارائه شد.
پژوهشگران و دانشگاهیان در پنلهای علمی مقالات و پژوهشهای خود را ارائه دادند و به پرسش ناظران وکارشناسان پاسخ دادند.
الگوها مدرن و فناورانه در آموزش برنامههای درسی گردشگری
مهدیهسادات میررحیمی با ارائه مقالهای با عنوان «بررسی برنامه درسی گردشگری هوشمند مبتنی بر رویکرد توسعه پایدار» با بیان اینکه پایداری در گردشگری یک فرایند بر پایه یادگیرنده و بایستی پویا و مشارکتی باشد، گفت: دانشگاه باید دانشگاهی کاربردی در اکوسیستم گردشگری بوده و دانشگاه، دولت، صنعت و جوامع محلی باید کنار هم باشند.
وی با بیان اینکه مدل مصنوعی در گردشگری هوشمند، آموزش، دانش و ارزشگذاری را فراهم میکند، افزود: فناوری در گردشگری ظرفیت تحلیل، تعامل و نوآوری را فراهم میکند و حکمرانی امکان نهادینهسازی این ظرفیتها را به وجود میآورد.
این پژوهشگر افزود: آموزشهای نوین، پایداری مبتنی بر حکمرانی و مدیریت راهبردی چند بعدی و توسعه شایستگی یادگیرندگان را در زمینه گردشگری فراهم میکند.
میررحیمی آموزش را از سالهای ابتدایی بسیار مهم ارزیابی کرد و گفت: آموزشها بایستی در حوزه گردشگری مورد توجه قرار گیرد و بستر مناسبی را برای حکمرانی و نقش دانشگاه در حوزه گردشگری فراهم میکند.
وی برنامهریزی درسی گردشگری هوشمند مبتنی بر توسعه پایدار را از دیگر بخشهای پژوهش معرفی کرد و گفت: مقالاتی در این زمینه از سال ۲۰۱۶ تا ۲۰۲۲ را مطالعه کردیم و ۷۸۲ مقاله را انتخاب کردیم و به ۷۲ مقاله رسیدند و نهایتا ۴۲ مقاله باکیفیت را استخراج کردیم.
این پژوهشگر اضافه کرد: الگوهای سنتی را باید کنار گذاشت و به سمت الگوهای فناورانه رفت و یادگیری باید بر اساس پژوهش باشد و دانشجویان با تمدن و فرهنگ کشورشان آموزش ببینند.
وی افزود: موزهها و آثار تاریخی به عنوان گردشگری هوشمند باید مورد توجه قرار گیرد و دانشجویان را به سفرهای مجازی برد.
فرهنگ گردشگری باید توسعه پیدا کند
دکتر محمد کشاورز مدیر گروه دانشکده ایرانشناسی دانشگاه ولیعصر رفسنجان در ادامه پیشنهادات و انتقاداتی را مطرح کرد و گفت: پیشنهادات بسیار ارزشمندی در زمینه برندسازی هتلهای سنتی_مدرن داده شد که انتخاب شهر یزد برای ارائه مقاله و پژوهش بسیار هوشمندانه بود.
کشاورز با بیان اینکه اقوام اصیل ایران در مرکز ایران زندگی میکنند، خاطرنشان کرد: یزد کمتر مورد تهاجم قرار گرفته است و فرهنگ اصیل ایران را میتوان در نواحی مرکزی کشور ببینیم که کمتر این منطقه مورد تهاجم قرار گرفته است.
استاد دانشگاه ولیعصر رفسنجان بیان کرد: اینکه در این پژوهش با تصویرسازی میتوان یکبار دیگر گردشگر را برگردانید، مسئله انسانیت مورد توجه قرار گرفته است و در گردشگری مهم پول نیست و اینکه گردشگر ارزشمند است و توجه به رنگها هم در هتلسازی در مقاله بسیار ارزشمند است.
کشاورز با اشاره به اینکه بحث هتلهای ارزان قیمت باید مورد توجه قرار گیرد، عنوان کرد: هر چه گردشگر بیشتر بیاید در نهایت به صرفهتر از این است که گردشگر کم با هزینههای بالاتر بیاید و بایستی فرهنگ گردشگری توسعه پیدا کند و این پایدارتر است.
در بافت تاریخی بازار نباید تجاریسازی افراطی شکل بگیرد
محسن اغماضی کارشناس مرمت ابنیه تاریخی رفسنجان پژوهشی را با عنوان «الگوی حکمرانی خردمندانه، برند شهری با تأکید بر گردشگری هوشمند و بازآفرینی هویت محور بافت تاریخی رفسنجان» ارائه داد.
این پژوهشگر مشارکت جوامع محلی را در بازآفرینی بافت تاریخی بسیار مهم دانست و گفت: اصالت و هویت تاریخی و مشارکت مردم جزء اولویتهاست و فناوری را به عنوان کمککننده میتوان در گردشگری هوشمند مدنظر داشت اما نگاه نباید از بالا به پایین باشد و با مشارکتهای مردمی و کمک سازمان میراث فرهنگی و دانشگاهیان این مولفه انجام و به توسعه برند شهری منجر خواهد شد.
این پژوهشگر افزود: یک قطعه ۲۱ هکتاری در محدوده بازار تاریخی رفسنجان است که قسمتی از آن تخریب شده که در واقع بافت اصلی ۱۳۶ هکتار بوده است که داخل حصار رفسنجان بوده که در طرحهای تفصیلی و جامع شهری به آن اشاره نشده و طرح بومی نبوده است.
وی با بیان اینکه به صورت میدانی پژوهش انجام گرفت و نقاط ضعف و قوت، تهدیدها و فرصتها را مورد توجه قرار دادیم، اظهار کرد: تخریب گستردهای در بافت تاریخی داشتیم و فرصتهایی به مانند بازار و پسته وجود دارد امانباید تجاریسازی افراطی داشته باشیم.
اغماضی افزود: طبق ضوابط باید دادهها را پیمایش کرده و برندسازی کنیم، اینکه گردشگر به دیدن اثر اتکا کند، کافی نیست و باید گردشگر را در این مسیر تعریف کرده و اینکه گردشگر در مکان اقامت داشته باشد و این حکمرانی با مشارکت مردم و مسئولان انجام خواهد گرفت.
وی تأکید کرد: مرمت هم میتواند اشتغالزایی را بدنبال داشته باشد و برای شکلگیری برند، بازخورد مردمی را بایستی مورد توجه قرار دهیم. ذینفعان این طرح، شهرداری، میراثفرهنگی، بازاریان و دانشگاهیان هستند و این طرح میتواند به خارج از شهر هم توسعه پیدا کند.
سازمان مدیریت مقصد، مدیریت شبکه را در حکمرانی مشارکتی مورد توجه قرا داده است
بهناز شریفی در پژوهشی با عنوان «سازمان مدیریت مقصد، سازوکاری برای پیوند حکمرانی مشارکتی، برند شهری» ببان کرد: گردشگر فقط از مکانهای تاریخی مشاهده میکند، اما تعامل آدمها در نگاه گردشگر هم تاثیر خواهد گذاشت و این تجربهای است که مسافر و گردشگر با آن مواجه است و شهروندان در سازمان مدیریت مقصد نقش مهمی دارند.
وی افزود: سازمانهای مرتبط هر کدام ساز خود را میزنند یا کارگروهی تشکیل دادهاند اما نتیجهای در بر نداشته است، سازمان مدیریت مقصد، مدیریت شبکه را مورد توجه قرار داده است.
این پژوهشگر بیان کرد: گردشگران در مکانهای تاریخی حضور پیدا کرده، مسیر و المانها برای گردشگر و مسافر مهم است و سازمان مدیریت مقصدسازی به گردشگری کمک کرده و نقش هماهنگکننده را بر عهده میگیرد.
این فعال رسانهای با بیان اینکه در فضاها و کارهای گروهی، یک ساختار نظامند وجود ندارد، افزود: سازمان مدیریت مقصد، یک حلقه واسطه است که بایستی دبیرخانه حرفهای برای این سازمان در هر شهر شکل بگیرد و در خصوص جشنوارهها مثلا میتواند مستندسازی صورت گرفته و سازمان مدیریت به عنوان مقصد میتواند در این زمینه کمک کرده و هماهنگکننده باشد.
گردشگری به عنوان صنعت درآمدزا و توسعه اقتصادی در جهان مورد توجه قرار گرفته است
محمدجواد طالبی پژوهش «بررسی عوامل مؤثر بر بهبود گردشگری رفسنجان و ارتباط بین این عوامل» را مورد بررسی قرار داد.
طالبی با بیان اینکه این پژوهش به بررسی عوامل مؤثر بر بهبود گردشگری شهرستان رفسنجان و ارتباط میان این عوامل میپردازد، اظهار کرد: در این مطالعه، با استفاده از نظر ۱۲ نفر از خُبرگان حوزه گردشگری، عوامل اصلی شناسایی و با روش مدلسازی ساختاری_تفسیری در یک ساختار هفتسطحی بررسی شدند.
این فعال رسانهای افزود: نتایج پژوهش نشان داد سیاستگذاری دولت بنیادیترین عامل در توسعه گردشگری رفسنجان است و پس از آن، هماهنگی بینسازمانی و سرمایهگذاری زیرساختی اهمیت بیشتری دارند.
این فعال حوزه گردشگری بیان کرد: این پژوهش نشان میدهد عوامل گردشگری جدا از یکدیگر عمل نمیکنند و برای توسعه پایدار، باید ارتباط میان آنها مورد توجه قرار گیرد ودر نهایت، تأکید پژوهش بر این است که توسعه گردشگری رفسنجان باید از عوامل ریشهای و زیرساختی آغاز شود و با هماهنگی میان دستگاهها ادامه پیدا کند.
طالبی عنوان کرد: امروزه گردشگری به عنوان تفریح و سفر شناخته نمیشود و به عنوان درآمدزایی و توسعه اقتصادی در جهان مورد توجه قرار گرفته است. رفسنجان در حوزه آثار طبیعی و تاریخی، ظرفیتهای بسیاری در حوزه گردشگری دارد و حتی ظرفیتهای مذهبی به مانند جوشزنی و علمگردانی که ثبتملی شدهاند، نماد حوزه گردشگری مذهبی باشند.
وی با انتقاد از فعالیتهای جزیرهای گفت: بیشتر فعالیتها و جشنوارهها در رفسنجان به صورت جزیرهای برگزار میشود و سازمانهای مرتبط به مانند شهرداری، اتاق بازرگانی، میراث فرهنگی، مس و.. منسجم کار نمیکنند.
این فعال حوزه گردشگری با بیان اینکه اگر سیاستگذاریهای دولت برای گردشگری درست نباشد هیچ فایده و خروجی در گردشگری حاصل نمیشود، اظهار کرد: هماهنگی بین ادارات، اقامتگاهها، حملونقل، جوامع محلی و در حوزه گردشگری بسیار مهم است.
در ادامه پنل علمی، اصغر سلیمی مقالهای با موضوع «نشانه شناسی و نسبت آن برندینگ شهر رفسنجان» با محوریت پسته ارائه داد.
المان پسته و مس در شهر رفسنجان نداریم/نمادها و نشانهای پسته بار معنایی در ذهن گردشگر تصویرسازی میکند
سلیمی در ابتدا گفت: نشانه شناسی علمی است که به مطالعه نمادها و نشانها میپردازد و هر نشان و علامت به عنوان اهرمی عینی میتواند یک معمای ذهنی را متقل کند.
این پژوهشگر با انتقاد از اینکه بلوار پسته داریم اما یک درخت پسته در آن کشت نشده است، اما بلوار نخل داریم و درختان نخل کاشته شدهاند، اظهار کرد: رفسنجان دو دارایی بزرگ، محصول پسته و مس دارد و شهر رفسنجان تنها دو نماد پسته و مس دارد که متأسفانه اصلا بار معنایی در شهر ندارد.
وی افزود: باید از عِلم نشانسازی و علائم و نشانها استفاده کرده و رفسنجان با برند مس و پسته شناخته شود، المانی که شهر رفسنجان را معرفی کند، وجود ندارد که تنها طرح و پیشنهاد بوده که اجرا نشده است و قطعا گردشگر با مشاهده علائم، نمادها و نشانهای پسته بار معنایی را در ذهن تصویرسازی میکند.
این پژوهشکر تأکید کرد: رفسنجان جهان شهر مس و پسته است اما نمادی برای معرفی مس ندارم و کار برندینگ و نماد تجاری برای معرفی پسته وجود ندارد.
وی با بیان اینکه معرفی مزیتهای اقتصادی، برند فرهنگی و خلق داستانهای مرتبط با پسته، تاسیس بنیاد ملی پسته و…. نمادهایی هستند که میتوان برندها را برای گردشگر توضیح داد، افزود: الان وضع تولید بسیار مناسب نیست اما رفسنجان در سالهای نهچندان قطب تولید پسته بود و قیمت پسته تا حدودی در رفسنجان رقم میخورد و سوق دادن تجار به سمت رفسنجان میتواند یک برندینگ باشد و این توان و پتانسیل وجود دارد.


